فرق رنگ براق و نیم براق و مات چیست؟

یکی از نکات بسیار مهم در انتخاب رنگ، درجه جلا و میزان براقیت است که اصطلاحا به آن فینیش رنگ (paint finish) گفته می شود. به زبان ساده این مفهوم بیان می کند که رنگ پس از خشک شدن چقدر نور را منعکس می کند و ظاهر آن از نظر زبری و صیقلی بودن چگونه است؟ مات یا براق و نیم براق بودن رنگ فقط روی جلوه ظاهری تاثیر ندارد و می تواند دوام ماندگاری و پوشانندگی آنها را هم تحت تاثیر قرار دهد، به همین دلیل اطلاع از ویژگی های هر یک اهمیت بالایی دارد. در ادامه فرق رنگ براق و نیم براق و مات را در انواع رنگ های روغن و آکریلیک از زوایای مختلف بررسی می کنیم تا با آگاهی کامل انتخاب را انجام دهید. 

ویژگی های رنگ مات

در فرمولاسیون رنگ مات مقدار رنگدانه نسبت به رزین بیشتر است؛ به همین دلیل سطح این رنگ ها متخلخل است و نور جذب آن می شود. عدم بازتاب نور در این رنگ ها باعث ایجاد عمق بصری شده و فضا را شیک، باوقار و مدرن نشان می دهد. علاوه براین، این رنگ ها بسیاری از ناهمواری های روی سطح را پنهان می کنند و اجازه می دهند رنگ واقعی با تمام جزئیاتش جلوه بیشتری داشته باشد.

در حالت کلی رنگ های مات دارای ویژگی های زیر هستند:

• درخشش آزاردهنده دیوارهای مقابل درب و پنجره ها را تا حد زیادی کاهش می دهند.
• به دلیل جذب نور، رنگ های مات استاد پنهان کاری هستند. به طوریکه جای گچ کاری و موج و ناهمواری های روی سطح  به خوبی پوشانده می شوند.
• اتاق های دارای رنگ مات حس دنج و گرمای لذت بخشی دارند.
• به دلیل زیاد بودن رنگدانه ها نسبت به رزین، رنگ مات پوشانندگی بالایی دارد. در نتیجه با تعداد لایه کم از رنگ مات می توان سطح را کاملا رنگ آمیزی کرد. 
• رنگ های مات بیشتر برای سبک های مینیمال و معاصر کاربرد دارد. 
• به دلیل بافت متخلخل، ذرات چربی و آلودگی زودتر جذب این رنگ ها شده و لکه روی آنها ایجاد می شود. 
• مقدار رزین در این رنگ ها کم است و به همین دلیل زودتر دچار خراشیدگی می شوند. 
• مقاومت این رنگ ها در برابر تماس با مواد شوینده کمتر از رنگ های براق و نیم براق است. 

ویژگی های رنگ براق

افرادی که طرفدار سبک های دکوراسیون لوکس هستند، برای رنگ آمیزی دیوارها بیشتر از رنگ های براق استفاده می کنند. چون بازتاب نور در این رنگ حس لوکس و تجملات را بیشتر القا می کند. دلیل درخشندگی بالای این رنگ ها، استفاده زیاد از رزین در فرمولاسیون آنها است. به همین دلیل این رنگ ها مقاومت و استحکام بالایی در برابر خراشیدگی دارند. در واقع، با اجرای رنگ های براق یک لایه محافظ در برابر نم و رطوبت و آلودگی روی سطح ایجاد می شود.

ویژگی های مهم و اصلی این رنگ ها عبارتند از:

• سطح این رنگ ها صاف و صیقلی است و به راحتی می توان با دستمال مرطوب آلودگی های آنها را تمیز کرد. 
• رنگ های براق مانند آینه عمل می کنند و نور بازتاب می شود. به همین دلیل فضا را بزرگ و روشن تر نشان می دهد.
• در برابر سایش، ضربه و تماس با نم و رطوبت مقاومت بالایی دارند.
• مهم ترین ویژگی منفی رنگ های براق، نشان دادن کامل ناهمواری های سطح است.
• با توجه به اینکه رنگ های براق ناهمواری های سطح را نشان می دهند، زیرسازی با دقت بالاتری باید انجام شود.
• رد قلمو و غلطک روی رنگ های براق بیشتر از رنگ مات و نیم براق مشاهده می شود. به همین دلیل اجرای این رنگ نیاز به مهارت بالاتری دارد. 

ویژگی های رنگ نیم براق  

برای ایجاد تعادل هوشمندانه در فضای داخلی ساختمان، بدون شک رنگ های نیم براق بهترین گزینه هستند. چون این فینیش رنگ تعادل را بین درخشش رنگ های براق و وقار و شیک بودن رنگ های مات برقرار می کند. یکی دیگر از ویژگی های بسیار مهم در رنگ های نیم براق، بازتاب نور به نرمی و ظرافت است و چشم را خسته نمی کنند. از نظر میزان مقاومت و طول عمر، رنگ های نیم براق بین رنگ های مات و براق قرار دارند. 

به طور خلاصه ویژگی های رنگ های نیم براق عبارتند از:

• نسبت به رنگ های مات و براق پوشانندگی متوسط دارند و کمی ناهمواری ها را نشان می دهند.
• به رنگ ها عمق می دهند و باعث می شوند رنگ های تیره، گرم تر و رنگ های روشن درخشان و تمیز تر بنظر برسند. 
• قابلیت شستشو در سطح متوسط دارند و با دستمال و مواد شوینده می توان لکه و آلودگی های روی آن را تمیز کرد. 

مقایسه رنگ براق، نیم براق و مات

براساس ویژگی های هر یک از سه نوع فینیش رنگ (مات، براق و نیم براق) در جدول زیر از زوایایی مختلف با هم مقایسه شده اند:

تاثیر نورپردازی بر رنگ های مات، نیم براق و براق

یکی از نکات بسیار مهمی که اغلب افراد به آن توجه ندارند، فرق رنگ براق و نیم براق و مات در برابر نورهای طبیعی و مصنوعی است. چون نور می تواند ظاهر رنگ را کاملا تغییر دهد و در ادامه به طور خلاصه تاثیر نورهای طبیعی و مصنوعی را بر رنگ های براق، نیم براق و مات بررسی می کنیم:

۱. تاثیر نور طبیعی در طول روز بر رنگ

رنگ های مات نور طبیعی روز را جذب می کنند و از درخشش بیش از اندازه آنها روی سطح دیوار جلوگیری می کنند. به همین دلیل دیوارها یکدست و صاف به نظر می رسند. اما رنگ های براق نور را کامل بازتاب می کنند و موج و خط و خش روی سطح کاملا دیده می شود. 

۲. تاثیر نور مصنوعی چراغ و هالوژن بر رنگ

رنگ های نیم براق زیر نور لامپ بهترین جلوه را دارند، چون درخشش ملایم و شیک ایجاد می کنند. نور مصنوعی اتاق دارای دیوارهای مات را بسیار دنج و آرام نشان می دهد. اما رنگ براق زیر نور مستقیم هالوژن باعث ایجاد نقاط پرنور و درخشان می شوند و فضا را شلوغ و خسته کننده نشان می دهند. 

تفاوت رنگ روغنی مات و براق و نیم براق

رنگ های روغنی براق و نیم براق نور را بازتاب می کنند و به همین دلیل فضا را بزرگ و روشن تر نشان می دهند. رنگ های نیم براق سطح را صیقلی و سخت نشان می دهند و به همین دلیل بیشتر برای چارچوب های فلزی درب ها کاربرد دارند. 

به این نکته مهم توجه داشته باشید که رنگ های روغنی مات زودتر از نیم براق و براق تغییر رنگ داده و زرد می شوند. علاوه براین، پوشانندگی آنها به دلیل غلظت بالای رنگدانه ها بیشتر از براق و نیم براق است. اما رد قلمو روی رنگ های روغنی مات بیشتر از دو فینیش دیگه دیده می شود.

تفاوت رنگ آکریلیک مات و نیم براق

رنگ های آکریلیک بر پایه آب هستند و سه نوع مات، براق و نیم براق آنها رفتارهای متفاوتی در بازتاب نور دارد. رنگ های آکریلیک مات برخلاف براق و نیم براق، کاملا تخت به نظر می رسد و سطح را مخملی نشان می دهد. یکی دیگر از تفاوت های اصلی این سه فینیش رنگ آکریلیک در دوام و قابلیت شستشوی آنها است. هر چه رفن براق تر باشد، رزین بیشتری دارد و به همین دلیل راحت تر تمیز شده و ماندگاری بالاتری دارد.

نکته بسیار مهمی که نباید از آن چشم پوشی کرد، تغییر رنگ آنها با گذشت زمان است. رنگ های مات آکریلیک برخلاف نیم براق و براق، بعد از خشک شدن کمی تیره تر بنظر می رسند. 

مقایسه رنگ مات، نیم براق و براق روغنی و آکریلیک

رنگ مات بهتر است یا براق و نیم براق؟

در دنیای دکوراسیون نمی توان به طور دقیق گفت کدام نوع رنگ همیشه گزینه بهتری است. چون همان طور که در متن اشاره شد، هر یک از انواع رنگ های مات، براق و نیم براق نقاط مثبت و منفی خاصی دارند و باید در فضا و مکان درست استفاده شوند. در انتخاب فینیش رنگ و میزان جلای آنها، پیشنهاد می کنیم به نکات زیر توجه داشته باشید:

• اگر اتاق نور طبیعی استاندارد دارد، رنگ های مات و نیم براق گزینه مناسبی برای رنگ آمیزی هستند.
• به هیچ عنوان نباید از رنگ های براق برای سقف استفاده کرد.
• برای اتاق کودکان و آشپزخانه بهتر است تا حد امکان از رنگ های مات استفاده نشود. 
• برای فضاهای دارای سبک دکوراسیون مدرن و مینیمال رنگ های مات سازگاری بالاتری دارند. رنگ های براق برای سبک های کلاسیک و لوکس کاربرد بیشتری دارد.
• برای رنگ آمیزی درب و پنجره ها به دلیل تماس زیاد دست، رنگ های براق و نیمه براق استفاده می شوند. چون براحتی تمیز می شوند و در برابر خراشیدگی و سایش مقاومت بالاتری دارند.

جمع بندی

براساس آنچه  در  متن اشاره شد، رنگ مات، براق و نیم براق از نظر میزان بازتاب نور و درخشندگی، مقاومت در برابر سایش و نشان دادن ناهمواری های سطح با هم تفاوت دارند. رنگ های براق و نیم براق به دلیل بازتاب نور فضا را بزرگ و روشن تر نشان می دهند و رنگ های مات جلوه ای مخملی روی سطح ایجاد کرده و ناهمواری ها را پنهان می کنند.